Haziran ayında marketlerde fiyatı en çok artan ürün limon,
fiyatı en çok düşen ürün karpuz oldu. Türkiye Ziraat Odaları Birliği'nin (TZOB)
gıda fiyatları ve aylık fiyat değişimlerine ilişkin açıklamasına göre, Haziran
ayında üretici ve market arasındaki fiyat farkı yüzde 300'lere ulaştı.
Ürün grupları itibarıyla bakıldığında bu oranın, yaş sebze
ve meyvede yüzde 300'lere, baklagillerde yüzde 248,3'lere, pirinçte yüzde
163,9'lara, kurutulmuş ürünlerde yüzde 271,4'lere, hayvansal ürünlerde ise
yüzde 203'lere çıktığı görüldü. Haziran ayındaki market fiyatlarına
bakıldığında 5 üründe fiyat değişimi olmadığı, 13 üründe azalma, 10 üründe ise
fiyat artışı olduğu tespit edildi.
Buna göre, nohut, yeşil mercimek, yumurta, süt ve toz şeker
fiyatlarında değişim görülmezken, domateste yüzde 1,5, tavuk etinde yüzde 2,1,
kuru fasulyede yüzde 2,1, elmada yüzde 3,4, kırmızı mercimekte yüzde 3,6,
pirinçte yüzde 3,8, salatalıkta yüzde 5,5, armutta yüzde 10,7, soğanda yüzde
13,4, yeşil fasulyede yüzde 14,5, patateste yüzde 14,7, patlıcanda yüzde 23,
karpuzda yüzde 44,2 oranında fiyatlar düştü.
Buna karşılık, limonda yüzde 53,3, sivri biberde yüzde 18,6,
kuru üzümde yüzde 13,6, çilekte yüzde 8,9, fındıkta yüzde 6,2, kuru incirde
yüzde 5,2, kuzu etinde yüzde 3,2, kuru kayısıda yüzde 3,2, havuçta yüzde 2,6,
dana etinde yüzde 1,4 fiyat artışları oldu. Haziran ayında üretici fiyatları
incelendiğinde 10 üründe fiyatların bir ay önceki fiyatlara göre değişmediği,
10 ürünün fiyatının azaldığı, 6 ürünün ise fiyatının arttığı belirlendi.
Buna göre, sivri biber, çilek, kuru fasulye, nohut, yeşil
mercimek, pirinç, kuru üzüm, kuru incir, yumurta ve sütte fiyat değişimi
görülmedi, limonda yüzde 17,1, kuru kayısıda yüzde 10, dana etinde yüzde 7,3,
havuçta yüzde 5,7, kuzu etinde yüzde 5,1, fındıkta yüzde 4,4 fiyat artışı oldu.
Buna karşılık, fiyatlar salatalıkta yüzde 4,1, elmada yüzde 7,7,armutta yüzde
16,4, yeşil fasulyede yüzde 16,7, soğanda yüzde 20, domateste yüzde 23,2,
patlıcanda yüzde 28,6, patateste yüzde 30, kırmızı mercimekte yüzde 34,9,
karpuzda yüzde 39 oranında düştü.
Açıklamada, üretici fiyatlarında artış görülen ürünlerden
limonda ürün stokunun azalmasına bağlı olarak fiyatların arttığı, kuru
kayısıdaki artışta ise geçen aylarda meydana gelen don olayı nedeniyle gelecek
sezon rekoltenin düşük olacağı beklentisi etkili olduğu ifade edildi.
Üreticilerde fiyatı düşen ürünlere bakıldığında, salatalık,
yeşil fasulye, soğan, domates, patlıcan, patates, karpuzda hava sıcaklıklarının
artmasına bağlı olarak hasat edilen ürün miktarının artmasının etkili olduğu
kaydedilen açıklamada, şöyle denildi:
''Domateste fiyat düşüşüne etki eden faktörlerden biri de
domates güvesi olarak adlandırılan tuta absoluta zararlısının ürünlerde kalite
kayıplarına yol açmasıdır. Üretici fiyatlarında düşüş görülen ürünlerden biride
kırmızı mercimektir. Kırmızı mercimek üretici fiyatı yeni sezona aittir. Geçen
sezona göre kırmızı mercimek rekoltesinin normal seviyeye gelmesi nedeniyle
fiyatlarda bir miktar gerileme olmuştur.''
''ÜRETİCİ FİYATLARINDAKİ DÜŞÜŞ MARKETLERE YETERİNCE
YANSIMADI''
Açıklamada, üretici ve market fiyatları birlikte
değerlendirildiğinde fiyatı artan ürünlerden limon ve fındıkta marketlerdeki
fiyat artışının üreticilerdeki fiyat atışından daha fazla olduğu, sivri biber,
çilek, kuru üzüm, kuru incirde üretici fiyatının değişmediği ancak market
fiyatlarının arttığı ifade edildi. Domates, yeşil fasulye, soğan, patates,
patlıcan, elma, armut, kırmızı mercimekte market fiyatındaki düşüşün,
üreticilerdeki fiyat düşüşünden daha az olduğu kaydedilen açıklamada, üretici
fiyatlarındaki düşüşün marketlere yeterince yansımadığı belirtildi.