Doğal mineralli su ve doğal kaynak suyu sektörünün köklü firması Özkaynak, yatırımları ve geliştirdiği yeni ürünlerle, 2002 yılında 2,5 litre olan kişi başı ortalama maden suyu tüketiminin bugün 6,5 litreye ulaşmasında önemli rol oynadı. Özkaynak Maden Suyu ve MASUDER (Maden Suyu Üreticileri Derneği) Yönetim Kurulu Başkanı Seyfullah Koçyiğit ile hem Özkaynak'ı hem sektördeki gelişmeleri konuştuk.
Sektörde 43 yılı geride bırakan Özkaynak'ın bugün ulaştığı noktayı sizden dinleyebilir miyiz?
1968 yılında Uludağ eteklerinde mineralli su (maden suyu) kaynağı bulunmasının ardından 1972 yılında Özkaynak Maden Suyu tesisimiz faaliyete geçti ve ilk olarak depozitolu şişede mineralli su (maden suyu) üretimine başladık. Daha sonra 1992 yılında depozitosuz şişelerde mineralli su (maden suyu) üretimine geçtik. 1990 yılında aynı tesisimize 20 kilometre mesafede doğal su kaynakları bulunarak Bursa fabrikamızda 1996 yılından itibaren Özkaynak Doğal Kaynak Suyu üretim tesisimizi devreye aldık. Bu tesislerimiz de 1997 yılından itibaren 0,5 ve 1,5 litrelik pet su tesisimiz hizmete girdi. 2001 yılında 5 litrelik pet suyumuzun, 2002 yılında 1 litrelik pet maden suyumuzun ve 2009 yılında 250 ml pet maden suyumuzun üretimine başlandı. Ürün çeşitleriniz hakkında bilgi alabilir miyiz? 1968 yılından bu yana mineralli su (maden suyu) ve kaynak suyu sektörüne hizmet veren ve sektörde 43. yılına giren firmamız, teknik altyapısı, teknolojisi, kalitesi ve güvenilirliği ile sektördeki en köklü firmalardan biridir. Özkaynak ve Özgü Markaları ile faaliyette bulunmaktayız. Bursa Çaybaşı Köyü ve Tekirdağ Hoşköy olmak üzere iki ayrı fabrikamız bulunmaktadır. Tekirdağ Hoşköy'de bulunan üretim tesisimizde, 'Özgü' markasıyla doğal mineralli su (maden suyu), aynı zamanda 'Özkaynak' markasıyla da meyve aromalı doğal maden suyu (limon, elma, çilek, şeftali, vişne) üretimi gerçekleştiriyoruz. Aynı tesisimizde 2009 yılında Pet bardak limonata ve C Plus limon aromalı doğal maden suyu, 2010 yılında ise pet bardak vişne aromalı içecek üretimine başladık. Üretim kapasitemizin sadece yarısını kullanabiliyoruz.
Özkaynak'ta uygulanan kalite standartları hakkında bilgi verir misiniz?
Maden suyumuz ve kaynak sularımız doğal kaynaklarından elde edilmekte olup değişmeyen mineral yapısı ve kalitesi ile son teknolojinin kullanıldığı üretim tesislerimizde, sağlık ve hijyenik şartlara uygun olarak üretilmekte ve tüketiciye sunulmaktadır. Başarılı çalışmaları ile firmamız, 2002 yılında TÜV EN ISO 9001 2000 ve HACCP sertifikaları ile kalitesini belgelemiş, sektördeki başarısını pekiştirmiştir
Yönetmelik haksız rekabet yarattı
MASUDER Başkanı olarak sektörünüzdeki başlıca sorunları ve çözüm önerilerinizi alabilir miyiz?
Biz doğal mineralli su ve kaynak suyu üreticisiyiz. Mineralli Sular ve Kaynak Suları ülkemizde kırsal kesimlerde zor koşullarda büyük özveriyle üretilmektedir. Öncelikle mineralli suyun insan sağlığına faydalarından dolayı devletin destek ve teşvikine ihtiyaç vardır. Çünkü Türkiye dünyanın 3. büyük maden suyu ülkesi. Bu rağmen Avrupa'da maden suyu tüketimi kişi başına 35-40 litredir. Türkiye de ise bu oran 6,5 litre civarındadır. Mevzuatla ilgili birtakım sıkıntılarımız var. Bu sektörde doğal mineralli sular hakkındaki yönetmelik, 2004 yılında yayınlandıktan sonra daha önce maden suyu olarak piyasaya arz ettiğimiz ürünler, mineralli su olarak isimlendirildi ancak bu yönetmelikle maden suyu özelliği taşımayan bir kısım kaynak suları da yönetmeliğin izin vermesi nedeniyle doğal mineralli su olarak piyasaya sürülmeye başlandı. Maden suyu üreticileri 5686 sayılı Jeotermal Kaynaklar ve Doğal Mineralli Sular Kanunu çerçevesinde değerlendirilmekte, bu kanuna göre gayrisafi hasılatın %1'ini devlete vermekte, her ruhsat için teknik sorumlu atanmakta, her yıl idareye faaliyet raporu hazırlamakta bir takım ek maliyetlerle karşı karşıya kalmaktadır. Bu da maden suyu üreticilerine karşı haksız rekabet oluşturmaktadır. Sonuçta mineral değeri çok düşük olan kaynak suları, mineral yönünden çok yüksek maden suları ile aynı grupta adlandırılmaktadır. Bunun yanında sektörün en önemli sorunlarından biri de doğal maden suyu ile yapay maden sodasının, yine doğal kaynak suyu ile işlenmiş suların tüketici tarafından çok iyi bilinmemesi.
MASUDER olarak şu an bu konu üzerinde çalışıyoruz. Ülkemizde yıllık kişi başı ortalama maden suyu tüketimi nedir?
Diğer ülkelerdeki tüketimlerle kıyaslandığında yolun neresindeyiz? Türkiye, maden suları (mineralli su) bakımından çok zengin olmasına karşın, kişi başı yıllık tüketim 6,5 litre seviyesine yeni ulaştı. 2002 yılı kişi başı yıllık tüketim 2,5 litreydi. AB ülkelerinde mineralli su (maden suyu) tüketimi yılda ortalama kişi başı 120 litre civarında. Ülkemizde yapılmış olan mineralli su (maden suyu) kaynak envanteri çalışmasına göre günlük mineralli su (maden suyu) boşalımı yaklaşık 63 milyon litredir. Ülke olarak biz bu potansiyelimizin sadece %6-7'lik bölümünü kullanabiliyoruz. Ülkemizde mineralli suyun (maden suyu) değerlendirilmesi 2002 yılından bu yana hızla artıyor. 2002 yılında 2,5 litre olan kişi başı yıllık tüketim 2008 yılında %100'ün üzerinde artışla 6,5 litreye yükseldi. Yıllık ortalama %10-20 arasında tüketimde artış gözleniyor. Ayrıca 2004 yılından itibaren birçok mineralli su firmasının aromalı maden suyu üretimine geçmesi de tüketimdeki artışı hızlandırıyor.
Yeşil şişe diye aldanmayın!
Tüketici mineralli su (maden suyu) alırken nelere dikkat etmeli?
Sağlık Bakanlığı, denetimleri çok sıkı tutuyor. Maden suyu tesislerimizde kullanılan teknoloji, dünya ile yarışır durumda. Yani bizim bu konularda bir sıkıntımız yok. Ürünler gönül rahatlığıyla tüketilebilir. Ancak bizim maden suyu dediğimizde akıllara ister cam ister pet olsun, doğrudan yeşil şişe gelir. Yeşil şişe, Türk tüketicisinde maden suyu çağrışımı yapar. Bazı yöresel meşrubat markaları etiket üzerinde yaptıkları görüntü aldatmacasıyla tüketiciyi yanıltabiliyor. Etiketi iyice incelemeden içerseniz, bunu maden suyu olarak içersiniz ama içeriğine baktığınızda bunun asitli su olduğunu görürsünüz. Bu ayrımın çok iyi yapılması gerekir. Yanıltıcı noktalarda üketici etiketin üzerindeki içeriği iyi okuyarak, tüketeceği içeceğin ne olduğunu bilerek tüketmeli. Son yıllarda aromalı maden suları büyük ilgi görüyor. Önümüzdeki süreçte trendlerde nasıl bir değişiklik olabilir?
Aromalı madensuyu üretimine ülkemizde 2005 yılından itibaren başlanmıştır. Ürün çeşitlemesi olması ve damak zevki yaratması nedeniyle özellikle hanımlar ve gençler tarafından tercih edilmektedir. Bu durum, madensuyu tüketiminin artışında önemli bir etkendir. Henüz yeni olmasına rağmen önümüzdeki dönemde daha da gelişeceği tahmin edilmekte olup Avrupa'daki ülkelerle rekabet edecek düzeye gelebilecektir.