Ferdi Alimanoğlu / Sincer Dış Ticaret
Laboratuvarların amacı doğru, güvenilir ve tekrarlanabilir analizler yapmaktır. Analizleri doğru ve güvenilir bir şekilde yürüttüklerinden emin olmak ve bunu üçüncü kişilere (resmi kurumlar, denetleyici kuruluşlar, müşteriler) göstermek isterler. Analizlerin doğruluğunun kanıtlanmasının en güvenilir ve en kolay yolu uluslararası yeterlik testleridir. (Yeterlik Testleri; bir laboratuvarın performansının laboratuvarlar arası testler aracılığıyla kontrol edilmesidir.) Gıda üreticileri ve ihracatçıları, bağımsız denetçiler ve müşterilerinden, yeterlik testlerine katılarak geçerli sonuç aldıklarını göstermeleri talepleri ile sıklıkla karşılaşmaktadır. Uluslararası yeterlik testlerine katılmak ve geçerli sonuç almak ISO 17025 laboratuvar akreditasyonunun şartlarından biridir. • Yeterlik testleri analitik kalitenin izlenmesi için yararlı bir araçtır.
• Akreditasyonun şartlarından biridir.
• Analitik sonuçlar ile ilgili anlaşmazlıkların çözümünü kolaylaştırır.
• Sürekli olarak gösterilen iyi performans laboratuvarın itibarını artırır.
FAPAS® Yeterlik Testleri 1990 yılından beri uluslararası yeterlik testi hizmetlerinde öncü durumda olan FAPAS® İngiliz Tarım Bakanlığı (DEFRA) çatısı altında faaliyetini sürdüren The Food and Environment Research Agency'nin bir parçasıdır. FAPAS®'ın düzenlediği yeterlik testleri programları:
• FAPAS - Gıda Kimyası
• FEPAS - Gıda Mikrobiyolojisi
GeMMA - GMO Analizi
• LEAP - Su Analizleri
• PhytoPAS - Bitki Hatsalıkları Teşhisleri FAPAS bünyesindeki tüm Yeterlik Testi Programları ISO/IEC 17025 akreditasyonunda gerekli olan dış yeterlik testi planları olarak İngiltere Akreditasyon Kurumu UKAS tarafından kabul görmektedir. Ayrıca FAPAS®, FEPAS® ve GeMMA programları UKAS tarafından ILAC G13- 2000 ve ISO 9000:1994'un ilgili maddelerine göre denetlenerek ISO/IEC Guide 43-1:1997'ye göre akredite edilmiştir. Yeterlik testlerinin işleyişi şu şekilde özetlenebilir: Homojen numuneler hazırlanarak belirtilen tarihlerde katılımcı laboratuvarlara gönderilir. Katılımcılar numuneleri analiz edip sonuçları rapor ederler. Sonuçlar analiz edilir ve laboratuvarların performansları değerlendirilir. Yeterlik testleri laboratuvar isimleri gizli tutularak raporlandırılır. Katılımcılar raporlara internet üzerinden ulaşırlar. Kötü performans gösterenlere talepleri halinde tavsiyede bulunulur. Yeterlik testleri için hazırlanan numunelerin fazlası, round raporunun çıkması ile beraber Test Materyali olarak satışa sunulmaktadır. FAPAS® Test Materyalleri personel eğitimi ve metot performanslarının değerlendirilmesi için kullanılan ekonomik araçlardır ve laboratuvarların iç kalite kontrolleri için de oldukça önemlidir. Test materyallerinin FAPAS® Yeterlik Testleri ile birlikte kullanımı, akreditasyon kurumları tarafından istenebilecek iç ve dış kalite kontrol değerlendirmeleri için iyi bir kanıt sağlar. FEPAS® Gıda Mikrobiyolojisi Yeterlik Testleri programında ise et, süt, yumurta, salata, pirinç, yem, çikolata, bebek maması tavuk ve balık gibi çok farklı matrislerde birçok mikroorganizma sayımı ve tespitine yönelik roundlar düzenlenmektedir. Türkiye temsilcisi olduğumuz The Food and Environment Research Agency hizmetleri hakkında daha fazla bilgiye www.sincer.com.tr ve www.fapas.com adreslerinden ulaşabilirsiniz.
FAPAS® Gıda Kimyası programındaki yeterlik testleri ana hatlarıyla aşağıdaki konuları kapsamaktadır:
• Besin Elementleri
• Mikotoksinler (Aflatoksin,
Okratoksin A, Fusarium
toksinleri, Patulin)
• Akrilamid / Melamin
• Vitamin
• Tağşiş Testleri
• Migrasyon
• Veteriner İlaç Kalıntıları
• Çevresel Bulaşanlar
• Bal Analizleri
• Ağır Metaller
• Pestisitler
• Yem Analizleri
• Alkollü / Alkolsüz İçecek
Analizleri
• Nitrat / Nitrit
• Katı ve Sıvı Yağlar
• Allerjenler